Là một loài hoa mang tính biểu tượng gắn liền với Phật giáo, hoa sen mang trong mình nhiều ý nghĩa quan trọng, tượng trưng cho sức mạnh và quyền lực thiêng liêng của Đức Phật. Vậy cụ thể thì ý nghĩa hoa sen trong Phật giáo như thế nào? Hãy cùng Đất Sen Hồng tìm hiểu về ý nghĩa của hoa sen trong Phật giáo tại bài viết dưới đây nhé!

Hoa Sen là loài hoa gắn liền với biểu tượng của Phật giáo. Theo đạo nhà Phật, hoa sen là loài hoa tượng trưng cho sức mạnh, quyền lực và sự thiêng liêng, tôn kính dành cho Đức Phật. Hình ảnh của những bông hoa sen xuất hiện nhiều trong những công trình kiến trúc Phật giáo như chùa chiền, trong các bức tranh về Đức Phật.

phat-tren-dai-sen
Hình ảnh Đức Phật gắn liền với hoa sen (Ảnh: Internet)

Vậy vì lý gì mà hoa sen được đề cao trong đạo Phật như thế? Cụ thể, hoa sen là một loài hoa thân thảo, với củ sen được vùi dưới bùn đất, nảy mầm, mọc xuyên qua nước và nở hoa, ra lá ngay trên mặt hồ. 

Dù mọc ra từ bùn đất nhưng hoa sen lại mang vẻ đẹp tinh khiết không nhiễm bụi trần. Hoa sen không hề bị hút mật bởi các loài ong bướm mà có thể tồn tại riêng biệt từ lúc hoa nở cho đến khi hoa tàn.

Trong đạo Phật, hoa sen được coi là biểu tượng đại diện cho 8 đặc tính của người tu Phật: Không nhiễm – Trừng thanh – Kiên nhẫn – Viên dung – Thanh lương – Hành trực – Ngẫu không – Bồng thực với những đặc điểm như sau:

Không nhiễm

“Trong đầm gì đẹp bằng sen

Lá xanh bông trắng lại chen nhụy vàng

Nhụy vàng bông trắng lá xanh

Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn.”

(Ca dao)

hoa-sen-mang-duc-tinh-nha-phat
Hoa sen mọc lên từ bùn lầy nhưng vẫn không bị ô nhiễm và vươn mình khoe sắc, nở hoa (Ảnh: Internet)

Hoa sen trong văn hóa từ xưa đến nay đã luôn là một loài hoa tượng trưng cho sự thanh khiết “Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn“. Dù mọc ra từ củ sen ngâm mình nhiều ngày trong bùn đất nhưng hoa sen vẫn vươn mình lên khỏi mặt nước rồi mới khoe sắc, nở hoa. 

Ở đây, bùn đại diện cho sự ô nhiễm, còn hoa là sự thanh tịnh, điều này nói lên ý nghĩa là các chư Phật, Bồ tát ra đời. Họ vẫn sinh hoạt trong dòng đời nhưng không bao giờ bị cấu nhiễm, bị ảnh hưởng bởi trần thế.

Bên cạnh đó, hoa sen cũng là biểu tượng với ý nghĩa mỗi người trong chúng ta đều có Phật tính. Mà Phật tính vốn không nhiễm, chỉ là trong cuộc sống, do các nguyên nhân khác nhau mà ta tạo ra nhiều tội lỗi để từ đó bị mắc vào ô nhiễm mà thôi.

Trừng thanh 

Trừng thanh có ý nghĩa là làm trong suốt. Những chỗ hoa sen mọc nước sẽ tự động được lọc trong. Điều này cũng nói lên ý nghĩa biểu trưng rằng nơi nào có Phật, Bồ tát ra đời thì nơi đó sẽ đem lại cho mọi người sự an ổn, trong sạch trong tâm linh.

hoa-sen-dang-kinh-phat
Hoa sen mọc nước, nước sẽ trong như trong sạch trong tâm hồn người Việt (Ảnh: Internet).

Theo đó, Phật pháp cho rằng, nếu biết cách áp dụng trừng thanh vào trong cuộc sống thực tế hằng ngày thì tâm của chúng ta mới trong sạch, thanh lương được. Mà tâm trở nên trong sạch thì cũng sẽ giúp con người an lạc, hạnh phúc.

Kiên nhẫn

Hoa sen là loài thực vật thân thảo, nảy mầm từ củ sen nằm trong bùn đất, sau đó mọc dần lên đến trên mặt nước mới bắt đầu ra lá, nở hoa. Sự chờ đợi trong quá trình nảy mầm và phát triển này chính là tính kiên nhẫn, một trong những đức tính quan trọng của nhà Phật. 

hoa-sen-dep
Quá trình nảy mầm và Phật triển chính là tính kiên nhẫn rất cần thiết trong cuộc sống (Ảnh: Internet).

Đây cũng là một đức tính rất cần thiết trong cuộc sống. Việc sở hữu được tính kiên nhẫn sẽ giúp người làm việc dễ dàng đạt được thành công, vươn tới đỉnh cao trong cuộc sống.

Viên dung

Viên dung có nghĩa vô tư vì đại cuộc. Vì người, vì toàn cuộc mà không vướng vào hình thức bề ngoài, không sa vào sự vụ, không lạc vào đạo lý tương sinh tương khắc, không chạy theo lợi ích cho một vài cá nhân mà suy xét tới lợi ích của tất cả. Do đó mà trí tuệ sáng suốt, quyết định công bằng, liêm chính nhất, chí trung chí chính.

hoa-sen-nha-phat
Hoa sen có tính viên dung vô ngại, không thể bị điều gì làm ô nhiễm được (Ảnh: Internet)

Hoa sen có những cánh hoa bao bọc gương sen tròn trịa, đại biểu cho tính viên giác mà mỗi người đều có. Đặc biệt từ lúc nở đến lúc tàn, hoa sen không hề bị các loại ong bướm đến hút mật hay làm hư hại, điều này nói nên tính viên dung vô ngại, không thể bị điều gì làm ô nhiễm được.

Thanh lương

Mùa xuân là mùa của cây cối đâm chồi nảy lộc, nở ra những bông hoa tươi sáng khoe sắc với đời bởi đây là mùa thời tiết đẹp và trong lành nhất trong năm. Thế nhưng hoa sen thì khác hẳn, sen nở vào mùa Hạ, là mùa nóng bức nhất trong một năm. Trong hoàn cảnh này, hoa sen nở ra với hương thơm trong mát như mang lại thứ nước cam lộ từ bi để tưới tắm làm mát dịu cho mọi người.

8-duc-tinh-trong-phat-giao
Dù phiền não, khó chịu và đầy dục vọng nhưng vẫn bền tâm nhẫn nại vượt qua (Ảnh: Internet)

Trong Phật pháp, điều này nói lên trong thời đại chúng sinh đầy phiền não, khó chịu và đầy dục vọng nhưng vẫn bền tâm nhẫn nại để khắc phục vượt qua, đồng thời dùng chánh pháp để làm mát dịu tâm hồn của những người xung quanh.

Hành trực

Hành trực là chỉ sự ngay thẳng, không có loài hoa nào có thân hình ngay thẳng như hoa sen. Trong đạo Phật, điều này thể hiện cho bài học “người tu hành cần phải sửa thân và tâm cho ngay thẳng”, “trực tâm tức thị đạo tràng“. Dù sống trong bất cứ hoàn cảnh nào, ở bất cứ đâu mà tâm ta ngay thẳng thì dù đó là nơi chợ búa ồn ào ta cũng có thể biến nơi đó thành đạo tràng thanh tịnh.

hoa-sen-phat-dep
Hoa sen chỉ sự ngay thẳng dù ở bất cứ nơi đâu vẫn luôn thanh tịnh (Ảnh: Internet)

Ngẫu không 

Ngẫu không là một đặc tính trên thân hoa sen gắn liền với hai điều trong tứ vô lượng là “hỷ, xả”. Hoa sen tuy thân ngay thẳng nhưng ruột thì trống rỗng thể hiện cho hai đức tính này. Thể hiện cho việc dù thấy nhiều, nghe nhiều nhưng không để ở trong lòng, vẫn an nhiên bước về phía trước.

hoa-sen-phat-giao
Hoa sen thấy nhiều, nghe nhiều nhưng không để tâm mà an nhiên bước về phía trước. (Ảnh: Internet)

Bồng thực

Một đặc điểm duy nhất chỉ có ở hoa sen đó là hoa và quả xuất hiện cùng lúc, đó là nhân quả đồng thời. Điều này nói đến một triết lý sống: “nhân quả đồng thời”, như hình với bóng, gieo nhân nào thì gặp quả nấy.

y-nghia-hoa-sen
Hoa sen chứng minh nhân quả đồng thời, như hình với bóng, gieo nhân nào thì gặp quả nấy. (Ảnh: Internet)

Trên đây là các đặc điểm của hoa sen và 8 bài học, ý nghĩa của loài hoa này trong Phật giáo. Qua những tính này, muốn cho người ta thấy rằng, muốn cho đời sống được an ổn, tươi mát và thơm tho như hoa sen thì chúng ta nên nhớ đến 8 đức tính này. Thực hiện được 8 đức tính trên thì dù ta có ở đáy cùng của xã hội thì cũng có thể sống an nhiên, yên bình suốt cuộc đời.

 

 

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây